Vịnh Lan Hạ nằm phía đông nam đảo Cát Bà, thuộc đặc khu Cát Hải của Hải Phòng, liền với vịnh Hạ Long nhưng thưa tàu hơn, nước nhiều chỗ xanh ngọc, có những bãi cát nhỏ kẹp giữa vách đá để bơi và chèo kayak. Nếu bạn đi để vận động, bơi lội, thích yên, Lan Hạ hợp hơn Hạ Long; nếu muốn thấy các hang nổi tiếng, Hạ Long vẫn là lựa chọn rõ ràng.
Bên dưới là cách đi từ Hà Nội, cảng xuất phát, những gì một chuyến ngủ đêm ở Lan Hạ có mà Hạ Long không có, tháng nên đi và bảng xem bạn hợp với vịnh nào. Bài không bàn các hãng tàu cụ thể; tên tàu đổi theo năm, còn những câu hỏi đúng thì dùng được lâu.
Lan Hạ khác Hạ Long ở những điểm nào
Hai vịnh cùng một dải đá vôi nên nhìn từ xa giống nhau. Khác biệt nằm ở thứ bạn làm trong ngày:
| Tiêu chí | Vịnh Lan Hạ | Vịnh Hạ Long tuyến trung tâm |
|---|---|---|
| Độ đông | Thưa hơn, nhất là giữa tuần | Đông, nhất là khu hang nổi tiếng |
| Nước | Nhiều đoạn trong, xanh, bơi được | Có đoạn đục hơn gần khu tàu đậu |
| Kayak | Chèo lâu, qua hang vào vụng kín | Thường ngắn, đi theo đoàn |
| Bãi cát | Nhiều bãi nhỏ, có chỗ tàu ghé để bơi | Ít, bãi đảo Ti Tốp đông khách |
| Hang động lớn | Ít, chủ yếu hang luồn | Có các hang lớn, nhiều thạch nhũ |
| Đi lại từ Hà Nội | Chừng hai tiếng rưỡi đến ba tiếng tới cảng | Chừng hai tiếng rưỡi tới cảng |
Nhiều chuyến xuất phát từ phía Hạ Long rồi chạy sang Lan Hạ, nên cũng có tàu "ghép" cả hai vịnh. Đổi lại thời gian chạy tàu dài hơn, thời gian dừng chơi ít đi.
Một điểm hay bị bỏ qua: Lan Hạ gần thị trấn Cát Bà nên tàu ngày từ đảo cũng vào khá đông vào buổi trưa, nhất là ở các bãi tắm đẹp. Tàu ngủ đêm có lợi thế ở hai đầu ngày, khi tàu ngày chưa vào hoặc đã về. Nếu bãi bạn muốn ghé được xếp vào giữa trưa, hãy hỏi xem có thể đổi sang cuối chiều không.
Đi từ Hà Nội và chọn cảng xuất phát
Có hai cách đi Lan Hạ. Cách thứ nhất là xuất phát từ cảng Gót trên đảo Cát Hải, đi từ Hà Nội theo cao tốc về Hải Phòng, qua cầu vượt biển ra Cát Hải. Đường xe chừng hai tiếng rưỡi đến ba tiếng. Từ cảng này tàu vào Lan Hạ rất nhanh, nên thời gian trên vịnh được nhiều hơn.
Cách thứ hai là lên tàu ở cảng phía Hạ Long rồi chạy sang. Hợp khi bạn muốn ghép cả hai vịnh, hoặc đã ở Hạ Long từ trước. Nhược điểm là đoạn chạy tàu dài, mùa gió đoạn giữa hai vịnh có lúc sóng.
Nếu bạn ở thị trấn Cát Bà từ hôm trước, nhiều tàu nhận khách ở bến gần thị trấn hoặc cảng Gót, chỉ mất một đoạn xe ngắn. Đây là cách nhiều gia đình chọn: đêm đầu ngủ ở đảo, đêm sau ngủ trên vịnh, khỏi dậy sớm từ Hà Nội.
Hỏi bên tàu một câu đơn giản: "Từ cảng ra đến khu đỗ đêm mất bao lâu?" Câu trả lời cho bạn biết họ đi Lan Hạ thật hay chỉ chạm ranh giới.
Với xe riêng, nên rời Hà Nội trước bảy rưỡi sáng để tránh kẹt ở cửa ngõ thành phố và đến cảng kịp giờ lên tàu trưa. Đi ngày lễ, cầu vượt biển và đường xuống cảng có thể ùn, nên cộng thêm chừng một tiếng vào lịch.
Lịch mẫu một đêm ở Lan Hạ cho người thích vận động
Trưa ngày một: lên tàu ở cảng Gót, ăn trưa khi tàu vào vịnh. Đầu chiều: dừng ở khu vụng có hang luồn, chèo kayak chừng một đến hai tiếng, đi qua hang vào một hồ nước kín. Cuối chiều: tàu ghé một bãi cát nhỏ để bơi; những bãi như cụm Ba Trái Đào hay các bãi quanh đảo nhỏ đều đẹp lúc nắng xiên. Tối: ăn trên boong, câu mực.
Sáng ngày hai: dậy sớm bơi một vòng quanh tàu nếu nước êm và tàu cho phép, hoặc đi thuyền nhỏ quanh làng chài Cái Bèo để xem nhà bè và lồng nuôi cá. Trả cabin khoảng mười giờ, ăn trưa sớm, về cảng.
Anh Minh và nhóm bạn bốn người chọn Lan Hạ chính vì phần kayak. Họ đánh giá rằng chèo hai tiếng chiều đầu và bơi ở bãi vắng là thứ không có ở chuyến Hạ Long họ đi năm trước. Điểm trừ duy nhất họ nhắc là ăn sáng hơi vội vì lịch trình dày.
Nếu nhóm bạn có người không bơi, hãy hỏi tàu có ghế dài hoặc ô che trên bãi không, hay chỉ thả khách xuống cát rồi chờ ngoài xa. Có tàu cho khách ở lại boong lúc người khác bơi, có tàu thì cả đoàn phải xuống xuồng. Chi tiết nhỏ này quyết định người không bơi có thấy vui hay thấy bị bỏ lại.
Tháng nào đi Lan Hạ để bơi được
Lan Hạ đáng giá nhất khi bơi được, nên mùa có ý nghĩa hơn ở Hạ Long. Bảng dưới đây ước theo khí hậu thường gặp, từng năm có lệch:
| Khoảng tháng | Bơi | Kayak | Ghi chú |
|---|---|---|---|
| Tháng 12 đến tháng 2 | Lạnh, gần như không bơi | Được ngày khô | Sương, trời xám, rất yên |
| Tháng 3 đến tháng 4 | Nước còn mát | Dễ chịu | Có mưa phùn đầu mùa, sương sáng |
| Tháng 5 đến tháng 6 | Bơi tốt | Nóng giữa trưa | Bắt đầu đông khách hè |
| Tháng 7 đến tháng 9 | Bơi tốt nếu không bão | Tốt | Mùa bão, cần điều khoản đổi ngày |
| Tháng 10 đến tháng 11 | Còn bơi được đầu mùa | Đẹp nhất | Trời trong, ít mưa, khách thưa dần |
Nếu chỉ chọn một khoảng, cuối tháng chín đến đầu tháng mười một là lúc cân bằng: nước còn ấm, bão đã thưa, trời thường trong.
Chuyến tháng bảy, tháng tám thì đẹp nhất về màu nước nhưng cũng nhiều rủi ro nhất. Đặt chuyến mùa này, hãy giữ một hai ngày đệm ở Hà Nội hoặc ở đảo Cát Bà, để nếu tàu không được xuất bến thì còn chỗ dời lịch, không phải bỏ hẳn phần vịnh.
Ghép một đêm vịnh với hai đêm trên đảo Cát Bà
Cách dùng Lan Hạ hợp lý nhất với người đi từ Hà Nội là không ép mọi thứ vào một chuyến tàu. Lấy Cát Bà làm chỗ ở chính, rồi chèn một đêm vịnh vào giữa. Như vậy ngày đầu bạn không phải dậy từ sáng sớm, ngày cuối cũng không về Hà Nội trong cảnh vừa xuống tàu vừa lên xe.
Đêm một trên đảo: đến Cát Bà buổi chiều, nhận phòng, đi dạo các bãi Cát Cò lúc hoàng hôn, ăn tối ở thị trấn. Đêm hai trên vịnh: sáng hôm sau ra bến, lên tàu đi Lan Hạ, chèo kayak, bơi, ngủ trên tàu. Đêm ba trở lại đảo: trưa xuống tàu, chiều nằm nghỉ ở hồ bơi khách sạn, sáng hôm sau đi bộ một đoạn trong rừng quốc gia rồi về.
Lịch này hợp với gia đình có ông bà, vì người lớn tuổi có thể chỉ đi tàu ngày, còn đêm ở lại khách sạn trên đảo. Hành lý lớn gửi lại khách sạn, lên tàu chỉ mang một túi nhỏ, việc lên xuống xuồng cũng đỡ vất vả. Khi đặt phòng trên đảo, hỏi trước khách sạn có giữ hành lý giúp một đêm khi mình đi tàu không, phần lớn đều nhận nhưng nên có lời hứa bằng chữ.
An toàn khi bơi và chèo kayak ở Lan Hạ
Luôn mặc áo phao khi chèo kayak. Kể cả người bơi giỏi. Nước vụng kín thì êm, nhưng ra đến luồng tàu có sóng từ tàu khác chạy qua.
Chỉ bơi ở chỗ tàu cho dừng. Không tự nhảy xuống từ boong cao. Chỗ đỗ được chọn để tránh luồng tàu và đá ngầm.
Chú ý con nước. Đi qua hang luồn vào hồ kín phụ thuộc thủy triều; nước lên cao thì cửa hang thấp, phải chờ. Nghe theo hướng dẫn viên, đừng tự đi vào.
Che nắng kỹ. Mặt nước phản chiếu nắng, một buổi chiều chèo kayak dễ cháy da cổ và mu bàn chân. Mang áo dài tay mỏng, kem chống nắng, mũ có dây.
Mang giày lội nước. Bãi nhỏ nhiều đá và vỏ hàu, đi chân trần dễ đứt chân. Trẻ em hay chạy ra mép nước, nên cho các con đi giày ngay từ lúc xuống xuồng.
Không bơi sau bữa trưa có rượu bia. Lịch tàu hay xếp giờ bơi ngay sau bữa ăn. Người đã uống thì ở lại trên bãi, chờ đến lượt bơi chiều hôm sau hoặc sáng sớm.
Hỏi tàu có người trực cứu hộ không. Tàu tử tế có nhân viên theo xuồng khi khách bơi và chèo kayak, đếm người trước khi rời bãi. Nếu không thấy ai đếm, bạn tự đếm nhóm mình.
Lan Hạ hợp với ai, không hợp với ai
Dùng danh sách này để tự chấm trước khi chọn vịnh:
- Hợp: cặp đôi, nhóm bạn thích bơi, chèo kayak, ngại đám đông; gia đình có con từ khoảng bảy tuổi biết bơi hoặc chịu mặc áo phao.
- Hợp: người đã đi Hạ Long một lần, muốn thấy phần vịnh khác.
- Hợp: người muốn ghép một đêm vịnh với một hai đêm nghỉ trên đảo Cát Bà.
- Ít hợp: ông bà lớn tuổi đi lại khó, vì nhiều hoạt động phải lên xuống xuồng nhỏ.
- Ít hợp: người muốn xem hang lớn có thạch nhũ và các điểm nổi tiếng trong ảnh.
- Ít hợp: chuyến tháng một, tháng hai nếu mục đích chính là bơi.
Vợ chồng chị Hằng đi cùng mẹ đã ngoài bảy mươi chọn Lan Hạ vì nghe nói vịnh vắng, nhưng ngày đầu bà phải lên xuống xuồng bốn lần, tối về mệt không ăn được. Lần sau họ đổi cách: bà ở lại hồ bơi khách sạn, chỉ đi một chuyến tàu ngày ngắn có cầu lên xuống bằng phẳng.
Một gia đình đa thế hệ có thể chia đôi: ông bà ở lại khách sạn trên đảo với hồ bơi, bố mẹ và con lớn đi một đêm Lan Hạ, sáng hôm sau gặp lại.
Câu hỏi thường gặp
Vịnh Lan Hạ thuộc tỉnh nào?
Vịnh Lan Hạ thuộc đặc khu Cát Hải, thành phố Hải Phòng, nằm phía đông nam đảo Cát Bà. Vịnh nối liền với vịnh Hạ Long của Quảng Ninh về phía bắc.
Đi Lan Hạ trong ngày được không?
Được, nhiều tàu ngày đi từ cảng Gót hoặc từ thị trấn Cát Bà. Nhưng nếu đi từ Hà Nội và về trong ngày thì rất mệt; nên ngủ ít nhất một đêm trên đảo hoặc trên vịnh.
Lan Hạ có đông như Hạ Long không?
Thường thưa hơn, nhất là ngày thường. Cuối tuần mùa hè vẫn có lúc nhiều tàu ở những vụng đẹp nhất, nên hỏi trước tàu đỗ đêm ở đâu và giờ nào ghé bãi tắm.
Trẻ em có chèo kayak ở Lan Hạ được không?
Được nếu ngồi cùng người lớn trên kayak đôi và mặc áo phao cỡ trẻ em. Hỏi trước tàu có áo phao cho trẻ nhỏ không, vì không phải tàu nào cũng có sẵn.
Nên ở trên tàu hay ở đảo Cát Bà rồi đi tàu ngày?
Ngủ trên tàu cho bạn hoàng hôn và sáng sớm giữa vịnh. Ở đảo rồi đi tàu ngày thì linh hoạt hơn, phòng rộng hơn, hợp với gia đình có ông bà hay trẻ nhỏ.